پژوهشکده بیو تکنولوژی صنعتی

جهاد دانشگاهی خراسان رضوی

EN | FA

مشاوره تخصصی گروه پژوهشی بیوتکنولوژی قارچ های صنعتی

يک شنبه ، 22 ارديبهشت 1398

مشاوره

 امروزه پرورش قارچ خوراکی اهمیت بسزایی در ایران پیدا کرده است،  بالا رفتن هر روزه قیمت انواع محصولات پروتئينی منشاء حیوانی در کشور و كشف هر روزه مضرات این نوع مواد باعث باز شدن فضا براي ورود محصولات پروتئینی سالم‌تر و با ارزش غذایی بالاتر، همانند قارچ به فرهنگ مصرف عموم گردیده است و جاافتادن هر روزه فرهنگ مصرف باعث ایجاد توجیه اقتصادی ایده آل در تولید قارچ خوراکی شده است.

دستاوردهای گروه بیوتکنولوژی قارچ های صنعتی بصورت محصولات مختلف دانش بنیان که از انجام طرح های کارفرمایی و تحقیقاتی مشتق می گردد، عرضه می گردد. این محصولات در یک تقسیم بندی ساده در دو گروه  محصولات با TRL بالای 8 با قابلیت تجاری سازی و تولید انبوه (آماده برای سرمایه گذاری ) و محصولات دیگر که به صورت تحت لیسانس آماده  فروش و مشاوره فنیمی باشد  عرضه می گردد. از مهمترین محصولات می توان به دانش فنی فروش بذر، کشت خالص میسلیومی، میوه و فرآورده‌های قارچ های داروی و خوراکی مثل  شاه­ صدف، شیتاکه، انوکی، گانودرما و ... اشاره کرد.

خدمات این گروه در مرکز خدمات فنی قارچ های صنعتی ارائه می گردد.  این مرکز خدمات خویش را در سه بخش زير ارائه می­کند:

  1. تولید و عرضه استوک نژادهاي قارچ خوراکی: در این مرکز، به طور مداوم با استفاده از منابع ژنتیکی مختلف هموکاریون های مناسب جداسازی شده و پس از تلاقی های دای الل، تجزیه واریانس و مقایسه میانگین ها از نظر عملکرد و خصوصیات کیفی، هیبریدهای برتر شناسایی می گردند. از این هیبریدها برای تولید اسپاون مادری استفاده می شوند. نژادهای هیبرید به طور مداوم مورد گزینش و تجدید حیات قرار می‌گیرند تا قدرت اولیه آنها حفظ شود.
  2. مشاوره به مراکز تکثير اسپاون: به منظور برطرف نمودن مشکلات واحد‌هاي تکثير اسپاون در کشور کارشناسان اين مرکز به واحد‌هاي متقاضي مشاوره خواهند داد.
  3. آموزش نيرو‌هاي تخصصي مورد نياز واحد‌هاي تکثير اسپاون: چون تکثير اسپاون يک کار تخصصي و نياز به مهارت دارد. نيروهاي واحد‌هاي تکثير اسپاون را که با مرکز ارتباط دارند، با عقد قرداد آموزش خواهد داد.

1- تکثیر کشت مادر میسلیوم:

کشت خالص میسلیومی اولین گام در تولید یک قارچ مرغوب می باشد. این دانش فنی نیاز به تخصص و تجربه کافی در تهیه میسلیوم خالص از نژاد مادری یا نسل اول با عملکرد بالا و تهیه یک بانک میسلیومی دارد. این مرکز آموزش دانش فنی و تهیه میسلیومهای  خالص نسل اول از قارچ های مختلف خوراکی  ودارویی مثل  شاه­ صدف، شیتاکه، انوکی، گانودرما و ... دراختیار قرار خواهد داد.

2- تکثیر اسپاون:

از عوامل ضروری و مؤثر در تولید مطلوب این محصول بذر قارچ (اسپاون) می­باشد. این محصول در جهاد دانشگاهی مشهد با حفظ خصوصیات ژنتیکی و کیفیت مطلوب تولید شده و با قیمتی مناسب به تولیدکنندگان قارچ های خوراکی در سراسر کشور عرضه می شود. اين مرکز با توجه به وارداتي بودن نژادهاي قارچ‌خوراکي و وابستگي صدرصد صنايع پرورش قارچ به اسپاون وارداتي و تکثير آن در داخل و عدم رضايت قارچ‌کاران  از وضع موجود، برآن است دانش کسب شده در واحد مشهد را وارد بازار توليد و خدمات کند و تقاضاهاي صنايع قارچ را برآورده سازد. اين مرکز بااستفاده از روشهاي اصلاحي سنتي و نوين نژاد‌هاي هيبريد متناسب با نياز‌ صنايع پرورش قارچ را توليد و عرضه  می کند.  از سال 1376 در دانشكده كشاورزي مشهد و جهاد دانشگاهي واحد مشهد، گروه تحقيقاتي اسپاون هيبريد در قارچ خوراكي شروع به فعاليت نموده است.  با تحقيقات علمي گسترده در قالب طرح‌هاي پژوهشي، لاين‌هاي هموكاريون مادري براي توليد اسپاون هيبريد توليد و گزينش شده‌اند و پس از تلاقي‌هاي متعدد، هيبريدهاي مرغوبي توليد شده‌اند كه حدود 25% بيشتر از اسپاون تجاري موجود در بازار عملكرد دارند.

 3- مشاوره برای واحد تولیدی قارچ:

 از مهمترین محصولات این مرکز می توان به دستیابی دانش فنی تولید میوه و فرآورده‌های قارچ های داروی و خوراکی مثل  شاه­ صدف، شیتاکه، انوکی، گانودرما و ... اشاره کرد. در این زمینه این مرکز کاملا می تواند مشاوره علمی در اختیار قرار دهد.